SIGMA Live : Κυκλοφοριακό χάος επί θύραις στη Λεμεσό
Δευτέρα, 05 Οκτώβριος 2009 15:44
Με την επέκταση των σχολών του Τεχνολογικού Πανεπιστημίου Κύπρου και την αύξηση του αριθμού των φοιτητών, θα δημιουργηθεί στη Λεμεσό πρόσθετος αριθμός μετακινήσεων, ο οποίος αναμένεται να ανέλθει στις 23 χιλιάδες ημερησίως.
Μέσα σε μερικά χρόνια και συγκεκριμένα το 2012, όταν θα ξεκινήσει η δεύτερη φάση της ανάπτυξης του Τεχνολογικού Πανεπιστημίου της Λεμεσού, η κίνηση στο κέντρο της πόλης αναμένεται να πενταπλασιαστεί. Συγκεκριμένα, όπως επισημαίνεται σε μελέτη που ετοιμάστηκε από το Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο, με την επέκταση των σχολών και την αύξηση των φοιτητών, θα δημιουργηθεί στην πόλη πρόσθετος αριθμός μετακινήσεων, ο οποίος αναμένεται να ανέλθει στις 23 χιλιάδες ημερησίως. Όπως υπολογίζεται αυτή τη στιγμή, οι μετακινήσεις του πανεπιστημιακού πληθυσμού ανέρχονται σε 4,5 χιλιάδες μετακινήσεις. Οι επιστήμονες που κατήρτησαν τη σχετική μελέτη συνδέουν άμεσα την τύχη της παλιάς πόλης της Λεμεσού με την τύχη του ΤΕΠΑΚ.
Λεμεσός και ΤΕΠΑΚ καλούνται να κερδίσουν το στοίχημα της απόφασης να χωροθετηθεί το Πανεπιστήμιο στο κέντρο της πόλης. Όπως αναφέρει η συγκεκριμένη μελέτη, «η εγκατάσταση του Πανεπιστημίου στο κέντρο είναι ένα σύνθετο στοίχημα αρχιτεκτονικής, πολεοδομίας και μεταφορών, με σημαντικές επιπτώσεις στην κοινωνική φυσιογνωμία, τον πολιτισμό και την καθημερινή λειτουργία της πόλης». Από την πολυσέλιδη μελέτη για τις πολεοδομικές και κυκλοφοριακές επιπτώσεις από τη δημιουργία του ΤΕΠΑΚ στο κέντρο της πόλης, που έκανε το Μετσόβιο Πολυτεχνείο, ξεχωρίζουν τρία ουσιαστικά στοιχεία, αναφορικά με την αύξηση της κυκλοφορίας στο εμπορικό κέντρο της Λεμεσού και τα μέτρα που πρέπει να ληφθούν:
1. Μια αποτελεσματική λύση, όταν θα αναπτυχθεί η β' φάση του ΤΕΠΑΚ, θα είναι η «βύθιση» της οδικής αρτηρίας που περνά έξω από το παλαιό Νοσοκομείο της πόλης, (οδός Λεοντίου) και η δημιουργία αερογεφυρών, επί των οποίων θα είναι δυνατή η διακίνηση των φοιτητών.
2. Αναγκαιότητα βελτίωσης της δημόσιας συγκοινωνίας, με βάση τον μικρό αριθμό επιβατών που έχουν τα λεωφορεία. «Αυτό που συμβαίνει στις κυπριακές πόλεις ίσως δεν συμβαίνει πουθενά αλλού στην Ευρώπη και πρέπει ένα αξιοπρεπές ποσοστό των μετακινήσεων να καλύπτεται με δημόσια συγκοινωνία», τονίζουν οι ειδικοί.
3. Εφαρμογή πολιτικών ενίσχυσης των μετακινήσεων, μέσου ή μικρού μήκους, με ποδήλατο.
25% σε τέσσερα χρόνια
Συγκρίνοντας τους κυκλοφοριακούς φόρτους στο βασικό δίκτυο της πόλης, όπως αυτοί προέκυψαν από τις μετρήσεις κυκλοφορίας τον Μάιο του 2006, με αντίστοιχα στοιχεία του 2002, διαπιστώνεται στα τέσσερα αυτά χρόνια αύξηση του φόρτου στο βασικό δίκτυο της πόλης, σε ποσοστό της τάξης του 25%, που χαρακτηρίζεται πολύ μεγάλο.
Αναφέρει συγκεκριμένα η μελέτη: «Με δεδομένη την αυξανόμενη πίεση για προσπέλαση του κέντρου με αυτοκίνητο, αλλά και τις πρόσθετες μετακινήσεις που θα εκδηλωθούν, τόσο από τη λειτουργία του νέου Τεχνολογικού Πανεπιστημίου όσο και από τις υπόλοιπες αναπτύξεις στην κεντρική και ευρύτερη περιοχή, αναμένεται την επόμενη περίοδο περαιτέρω επιδείνωση του επιπέδου συγκοινωνιακής εξυπηρέτησης στην πόλη. Είναι, συνεπώς, επιβεβλημένο να σχεδιαστούν έγκαιρα πολιτικές και μέτρα που θα κατευθύνουν προς άλλους στόχους την ανάπτυξη της πόλης, προς στόχους πιο συμβατούς με τις ανάγκες της τουριστικής της οικονομίας και με τις αρχές της βιώσιμης κινητικότητας, όπως αυτές ακολουθούνται σήμερα στην Ευρώπη».
Πρόβλημα αποκοπής
Η β΄ φάση της επέκτασης του ΤΕΠΑΚ τοποθετείται χρονικά στην περίοδο 2012 - 2017. Την περίοδο αυτή, το Πανεπιστήμιο θα επεκταθεί στους χώρους του παλιού Νοσοκομείου, της Αστυνομίας και των απέναντι κτιρίων της Τεχνικής Σχολής. Η λογική της χωροθέτησης της β’ φάσης είναι διαφορετική από αυτήν της πρώτης. Δεν πρόκειται πια για διάχυτα στην πόλη κτίρια, αλλά για συγκρότημα κτιρίων τα οποία, όμως, θα βρίσκονται ένθεν και ένθεν μιας αρτηρίας με σημαντικό φόρτο. Αυτό -επισημαίνεται- θα προκαλεί «ένα σημαντικό πρόβλημα αποκοπής μεταξύ των δυο μερών του πανεπιστημιακού συγκροτήματος και φυσικά η πιο αποτελεσματική λύση θα είναι η βύθισή της». Στη β’ φάση, αναμένεται να αυξηθεί ο αριθμός των φοιτητών σε 6.500 περίπου, ο αντίστοιχος των καθηγητών σε 300 και του διοικητικού προσωπικού σε 300.
Στροφή στα ποδήλατα
Για την εισήγηση να δοθεί μια λύση με τη χρήση ποδηλάτου, η μελέτη του Πολυτεχνείου Αθηνών αναφέρει: «Το ποδήλατο είναι ένα μέσο που βρίσκεται πολύ κοντά στην καθημερινότητα, τις πρακτικές και τη νοοτροπία τόσο του σπουδαστή όσο και του τουρίστα. Πρόκειται για μια πολύ φτηνή λύση, της οποίας η υποδομή, όπου είναι απαραίτητη, συμβάλλει πολύ θετικά στη γενικότερη ανάπλαση της αισθητικής του δρόμου. Πράγματι, το ποδήλατο εξασφαλίζει και αυτό την αυτόνομη μετακίνηση, επομένως υπ’ αυτήν την έννοια η επιλογή του δεν συνεπάγεται επαναστατικές αλλαγές σε συνήθειες και νοοτροπίες, όπως θα σήμαινε το πέρασμα από το αυτοκίνητο στη δημόσια συγκοινωνία. Τόσο για τον τουρίστα όσο και για τον σπουδαστή η επιδίωξη για παιχνίδι και ικανοποίηση κατά τη μετακίνηση είναι πολύ ισχυρή και μόνο το ποδήλατο, μετά το αυτοκίνητο, μπορεί να την καλύψει. Δεν πρέπει να υποτιμηθεί ότι ήδη για το ποδήλατο έχει γίνει στη Λεμεσό ένα πολύ μεγάλο βήμα. Είναι ο ποδηλατόδρομος κατά μήκος της παραλίας, ο οποίος συνδέει τις τουριστικές εγκαταστάσεις με το κέντρο. Πρόκειται για μια πολύ άνετη και υψηλών προδιαγραφών κατασκευή, η οποία δίνει τη δυνατότητα σε ένα μεγάλο ποσοστό των ξένων επισκεπτών να επικοινωνούν άνετα με το κέντρο. Είναι, όμως, πολύ σημαντικό να εξασφαλιστεί η σύνδεση με ποδηλατόδρομο των δυο βασικών πόλων του Πανεπιστημίου, δηλαδή αυτών που αντιστοιχούν στην α’ και τη β’ Φάση ανάπτυξής του. Η χωρίς αμφιβολία προνομιούχος διαδρομή σύνδεσης, λόγω της ποιότητας της αρχιτεκτονικής της, είναι η οδός Ειρήνης. Έχει το πρόσθετο πλεονέκτημα ότι οδηγεί κατευθείαν στο Κάστρο, που είναι το κέντρο της ιστορικής περιοχής. Δεδομένης της λίγο έκκεντρης θέσης της οδού Ειρήνης ως προς την α’ φάση ανάπτυξης του Πανεπιστημίου, προτείνεται να υπάρξει και ένας μικρού μήκους συνδετήριος ποδηλατόδρομος, από την οδό Ειρήνης και διά των οδών Ενώσεως, Ελλάδος και Αθηνών, μέχρι την καρδιά του Πανεπιστημίου».
Δημόσια συγκοινωνία
Η δημόσια συγκοινωνία απευθύνεται σχεδόν αποκλειστικά σε ομάδες πληθυσμού που δεν έχουν στη διάθεσή τους ή δεν μπορούν να χρησιμοποιήσουν επιβατικό αυτοκίνητο, τονίζουν οι μελετητές και προσθέτουν ότι: Σ’ αυτές τις ομάδες περιλαμβάνονται άτομα που δεν μπορούν να οδηγήσουν λόγω ηλικίας, ή κάποιας πάθησης, άτομα που ανήκουν σε νοικοκυριά με χαμηλό εισόδημα και δεν μπορούν να αποκτήσουν αυτοκίνητο και επισκέπτες της πόλης.
Η δημόσια συγκοινωνία, δηλαδή, σήμερα, δεν αποτελεί εναλλακτικό μέσο μετακίνησης το οποίο επιλέγεται ελεύθερα με κριτήρια όπως η συχνότητα, η ταχύτητα, το επίπεδο εξυπηρέτησης, το κόστος. Αποτελεί υποχρεωτική λύση για λίγους και αυτό είναι όλο. Δεν είναι πραγματικά ανταγωνιστική. Ωστόσο, ήδη το γεγονός ότι υπάρχει για μια μεγάλη περίοδο του χρόνου ένα πολυπληθές κοινό, αυτό των ξένων επισκεπτών, που δεν έχει στη διάθεσή του αυτοκίνητο, θα μπορούσε να αποτελέσει μια καλή βάση για την επανεξέταση της πολιτικής για τη δημόσια συγκοινωνία. Στο κοινό αυτό θα μπορούσε να προστεθεί και ένα μέρος των μελλοντικών φοιτητών».
Ντους και αποδυτήρια για τους ποδηλάτες
Ο Επίτροπος Περιβάλλοντος Χαράλαμπος Θεοπέμπτου είχε πρόσφατα συνάντηση με τον Πρόεδρο της Διοικούσας του ΤΕΠΑΚ, τον ξένο εμπειρογνώμονα του Υπουργείο Συγκοινωνιών και Έργων για τις συγκοινωνίες και την προώθηση του ποδηλάτου, όπου μελετήθηκε το θέμα των επιπτώσεων στο κέντρο της Λεμεσού. Σύμφωνα με την πληροφόρηση από τον κ. Θεοπέμπτου, υπάρχει θέληση για την προώθηση της ποδηλατοκίνησης των φοιτητών. Συζητήθηκε ακόμη και η παροχή ντους, αποδυτηρίων και lockers σε όσους έχουν ποδήλατο. Η ποδηλατική οργάνωση της Λεμεσού κατέθεσε και προτάσεις με διαδρομές και δημιουργία ποδηλατοδρόμων.
Επίσης το ΤΕΠΑΚ, σε συνεργασία με τις δημοτικές Αρχές, ετοιμάζει μελέτη χωροθέτησης των σχολών του, καθώς και προτάσεις μετακινήσεις των φοιτητών στην πόλη. Η μελέτη ανατέθηκε σε ξένο οίκο.
Για τη δρομολόγηση μικρών λεωφορείων στο κέντρο βρίσκεται υπό μελέτη συγκεκριμένη εισήγηση της Εταιρείας Αστικών Λεωφορείων Λεμεσού, που είναι έτοιμη να προμηθευτεί 25 περίπου μικρά λεωφορεία, για εξυπηρέτηση κυρίως των φοιτητών.
